۳٫۹m
۱۵٫۹mاگر به برخی از رفتارهای کودکان واکنش نشان ندهید و آنها را در مورد آن رفتار ناهنجار حساس نکنید، به احتمال زیاد آن رفتار خیلی زود فراموش شان می شود. بی احترامی کودکان به والدین در درجه اول به احساسات کودک مرتبط می شود و درست از زمانی آغاز می شود که کودک دچار سرخوردگی و خشم می شود و این احساس از آنجا نشئت میگیرد که فکر می کند در مورد او عدالت رعایت نشده است. کودکان و نوجوانانی که بد زبانی و فحاشی و یا حتی تهدید می کنند ، در حقیقت قصد دارند با حمله به شخصیت پدر و مادر، آنها را کنترل کنند و در واقع به پیامد و نتیجه عمل شان فکر نمی کنند.
دلیل اکثر بی احترامی های کودکان به والدین این است که آنها روش مناسب پاسخگویی احساسات شان را نیاموخته‌اند و با تقلید از اطرافیان و البته همسالان خود سعی می کنند چیزهای جدید یاد بگیرند. زمانی که فرزند شما خسته و ناامید است و نمی داند چگونه باید این حس خود را نشان دهد، با نگاه کردن به اطرافیانش درمی یابد که این حس را چگونه انتقال دهد، مثلا متوجه می شود که شما در مواقع خستگی اخم می کنید و چهره تان درهم می شود، به این ترتیب به او به طور غیر مستقیم یاد می دهید که هنگام خستگی باید اخم کند و چهره یک فرد عصبی را به خود بگیرد. نسبت به هر رفتار کودک تان به طور مستقیم واکنش نشان ندهید، زیرا فرزندتان تحریک می شود و مخصوصا آن کار را انجام می دهد.
یک نکته
اگر هر دفعه نسبت به بی احترامی و رفتار بد کودک تان واکنش تندی نشان دهید، به آن رفتار کودک قدرت می بخشید و به مرور زمان که فرزند شما رشد می کند و به سن نوجوانی می رسد، به دنبال روش های جدید می گردد تا از طریق آن شما را تحت فشار قرار دهد. هر چقدر شما کمتر نسبت به عادت های بد واکنش نشان دهید ، نیروی فرزندتان را کمتر کرده‌اید و هر چقدر قدرت رفتار زشت فرزندتان کمتر باشد، زودتر به فراموشی سپرده می شود؛ بنابراین بدترین واکنشی که می توانید در برابر کودک تان از خود نشان دهید، مقابله با کودک است. اگرچه گاهی چشم پوشی از رفتار آنها بسیار سخت است.
واکنش در برابر حرف های طعنه آمیز کودک و نوجوان
یکی از ارکان اصلی بی احترامی کودکان و کلام زشت آنها ، پاسخ های کلامی نامناسب و طعنه زدن است که به طور کلی کودکان و نوجوانان آن را به دو روش بروز می دهند: زمانی که احساس می کنند تحت فشار هستند، می خواهند با این روش به آرامش برسند و یا از آن در هنگام عصبانیت ، برای کنترل و مدیریت خشم خود استفاده می کنند.
در نظر آنها این کار ، روشی است که کمتر از هر وسیله دیگری آسیب و ضرر می رساند. بخشی از رفتارها و واکنش‌های کودکان ناشی از رفتار والدین است ؛ طعنه زدن نیز آموختنی است و فرزندان آن را از رفتار والدین الگو برداری می کنند.
وقتی بچه ها کار اشتباهی انجام می دهند، پدر و مادر شروع به سرزنش کردن و طعنه زدن به آنها می کنند و کودکان علاوه بر این که در برابر این رفتار والدین حالت دفاعی به خود می گیرند ؛ خود نیز این نوع رفتار را می آموزند و هنگام نشان دادن خشم خود به سایر افراد از این روش استفاده می کند.
تمامی این رفتارهای طعنه زدن و بی احترامی و پر حرفی ، ارتباطات را کمرنگ و کمرنگ تر می کند. وقتی هر یک از این رفتارها را از فرزندتان مشاهده کردید، از خودتان بپرسید که چه چیزی موجب این رفتار کودک شده است؟ پیدا کردن پاسخ این سوال خیلی سخت نیست، گاهی یک کار به اتمام نرسیده و گاهی جنگ قدرت و …
دلیل آن هر چه باشد، بعد از شناسایی آن، بهترین روش، خنثی کردن آن است و هیچ چیز ساده تر و اثر بخش‌تر از این نیست که از فرزندتان بخواهید این گونه رفتار نکند و به او بگوئید با من این‌گونه صحبت نکن، من این روش صحبت تو را دوست ندارم و نمی پسندم و سپس بقیه حرف های او را گوش ندهید و از او دور شوید. بدین ترتیب شما قدرت را به دست آورده‌اید، در صورتی که اگر بایستید و با کودک خود بحث کنید، در حقیقت او را قدرتمند کرده‌اید، حتی اگر فرزندتان به شما گفت که تو مرا درک نمی کنی و من به همین دلیل به تو بی احترامی می کنم، فقط کافی است برای او توضیح دهید که این وظیفه اوست که به گونه ای رفتار کند که شما متوجه او و حرکاتش بشوید و او را درک کنید و بی‌احترامی، هیچ مشکلی را حل نخواهد کرد.
بی احترامی نوجوان یا کودک به خواهر یا برادر
وقتی که یکی از فرزندان شما در رفتار با خواهر یا برادرش بی ادبی می کند، طبیعی است که برای شما به عنوان پدر و مادر سخت باشد که مداخله نکنید، ولی سعی کنید مداخله نکنید. بچه ها باید یاد بگیرند که روی پای خود بایستند. آنها در بیرون از خانه ، در مدرسه و در کلاس تنها هستند و باید بیاموزند که چگونه از حق خود دفاع کنند. بنابراین دخالت نکردن شما اصلاً سنگدلانه نخواهد بود. آنها باید بیاموزند که در برابر این رفتارها چه واکنشی از خود نشان دهند.
در این موارد می‌توانید از کودک خود بخواهید که یا نوع گفتارش را تغییر دهد و یا جمع را ترک کند و یا به اتاقش برود. سعی کنید کودک خود را از جمع خارج و در گوشه‌ای به تنهایی با او صحبت کنید، زیرا سرزنش کودک در جمع باعث خجالت او نزد سایر کودکان شده و بعضاً مشکل وخیم تر می شود. همه مشکلات در شرایط خصوصی تر راحت تر حل می شوند.
اگر واقعا قصد شما، اصلاح رفتار فرزندتان است، بهتر است دور از کودکان دیگر، با او حرف بزنید. اگر سن کودک شما کم است و نمی تواند به راحتی شما را درک کند، می توانید با گرفتن اسباب بازی‌اش و محدود کردن تماشای تلویزیون او را متقاعد کنید تا زمانی که خواسته شما را برآورده نکرده است، نمی تواند کار دیگری انجام بدهد.
البته بهتر است عجله نکنید و ابتدا به او فرصت بدهید تا در زمان مناسب خواسته های شما را انجام دهد؛ یعنی در حالی که از او توقع کاری را دارید ، ولی اجازه دهید هر زمان که آمادگی دارد انجام دهد.
آموزش مهارت حل مسائل به فرزندمان
کودکان برای انجام کارهای جدید مشتاق و علاقه مند هستند و یکی از کارهایی که والدین می توانند انجام دهند، این است که در برابر خواسته های کودک مقاومت کنند و کنترل اوضاع را به دست بگیرند . در چنین مواردی سکوت والدین و نشان ندادن واکنش نشان می دهد که در برابر قدرت و خواست کودک تسلیم شده‌اند. گاهی اوقات حتی لازم است با فریاد کشیدن و اصرار بر خواسته خود، اجازه ندهید کودک بر شما مسلط شود! گاهی واقعاً هیچ راه دیگری وجود ندارد.
وقتی کودک به روش های دیگری برای گوش ندادن به والدین روی می آورد و پدر و مادر همواره باید به دنبال شیوه های جدید باشند تا کنترل کودک را در اختیار گیرند.
اگر هر روز با کودک خود کلنجار می روید تا او بموقع از خواب بیدار شود، مطمئن باشید که مشکل حل نشده است، زیرا حتی اگر روزی کودک این کار را انجام دهد، برای نشان دادن قدرت خود به روش دیگری متوسل می شود و مثلاً مسواک نمی زند و یا حتی اگر دندانش را هم مسواک بزند، موهایش را شانه نخواهد کرد و یا لباس هایش را عوض نخواهد کرد و یا تکالیفش را انجام نخواهد داد و … در این موارد پدر و مادر روزگار سختی خواهند داشت.
اولین گام در آموزش این مهارت به کودکان درک چگونگی طرز تفکر آنهاست. آنها همواره در تلاشند تا مشکل جدید را حل کنند؛ ولی روش آنها، ناکارآمد است. شما با روش نظام‌مند باید با این روش‌های ناکارآمد، مقابله کنید.
در این موارد راه حل های ساده‌ای همچون گرفتن تلفن همراه او و یا محدود کردن تماشای تلویزیون، مفید و کارآمد نخواهد بود؛ باید یک روش کامل و حساب شده داشته باشید.
در اکثر مواقع فریاد کشیدن و اصرار بر خواسته خودتان هم مۆثر نیست و مشکل حل نخواهد شد چون گاهی اوقات با داد زدن، فقط ضعف خود را به کودک نشان داده‌اید و او را قدرتمندتر می کنید.
این بار حق انتخاب را به او بدهید و از کلمه «من می خواهم» استفاده کنید؛ یعنی به جای دستور دادن که از تختخواب بلند شو، بگوئید، من می خواهم که تو بلند شوی و یا من می خواهم که تکالیفت را انجام دهی؛ سپس اتاق را ترک کنید اگر کودک شما باز هم خواسته شما را انجام نداد، به او بگوئید که باید عواقب آن را نیز در نظر بگیرد.
مثلاً به او بگوئید اگر از رختخواب بلند نشوی، نمی توانی هیچ کار دیگری هم انجام بدهی. نمی توانی بازی کنی، نمی توانی مدرسه بروی، نمی توانی تلویزیون ببینی، نمی توانی درس بخوانی و در نهایت در امتحاناتت مردود می شوی و بی سواد می مانی. و تمام این عواقب انتخاب خودت خواهد بود.
فراموش نکنید که برای پاسخ کودک به خواسته هایتان ، به او فرصت دهید.
انگیزه دادن به بچه
بعد از تعطیلات تابستان بازگشت به مدرسه کمی سخت است؛ مخصوصا برای بچه هایی که بیشتر اوقاعت فراغت خود را در منزل سپری کرده اند. والدین در این مورد زیاد با مشکل مواجه می شوند و فرزند آنها صبح با اوقات تلخ رختخواب را ترک می کند.داستان همینجا تمام نمی‌شود و تازه در زمان انجام تکالیف مدرسه، اوضاع بدتر هم می شود. مسئله قابل توجه این است که کودک انگیزه کافی را دارد و فقط در برابر خواست شما مخالفت می کند.
برخی از کودکان با انجام ندادن تکالیف مدرسه و بیدار نشدن بموقع از خواب، قصد دارند به والدین خود بگویند که آنها این کارها را طبق خواست و به روش خود انجام خواهند داد، نه به خواسته پدر و مادر و روش آنها . وقتی فردی احساس ناتوانی و ضعف می کند، سعی می کند با قهر کردن، قدرتمند جلوه کند و وقتی کودک شما احساس ضعف و می کند، با مدرسه نرفتن و انجام ندادن تکالیف و خودداری از انجام خواسته های والدین می خواهد قدرت خود را نشان دهد و ثابت کند که کنترل اوضاع را در دست دارد. اتفاقا در این موارد کنترل شرایط کاملاً از دست پدر و مادر خارج می شود؛ ولی کودک این روش را تنها راه نشان دادن و اثبات قدرت خود می داند. در این مواقع شما باید به او هشدار دهید و او را از پیامدهای طبیعی رفتارش آگاه کنید.
برخی از کودکان با انجام ندادن تکالیف مدرسه و بیدار نشدن بموقع از خواب، قصد دارند به والدین خود بگویند که آنها این کارها را طبق خواست و به روش خود انجام خواهند داد، نه به خواسته پدر و مادر و روش آنها . وقتی فردی احساس ناتوانی و ضعف می کند، سعی می کند با قهر کردن، قدرتمند جلوه کند و وقتی کودک شما احساس ضعف و می کند، با مدرسه نرفتن و انجام ندادن تکالیف و خودداری از انجام خواسته های والدین می خواهد قدرت خود را نشان دهد و ثابت کند که کنترل اوضاع را در دست دارد. اتفاقا در این موارد کنترل شرایط کاملاً از دست پدر و مادر خارج می شود؛ ولی کودک این روش را تنها راه نشان دادن و اثبات قدرت خود می داند. در این مواقع شما باید به او هشدار دهید و او را از پیامدهای طبیعی رفتارش آگاه کنید.
تشویق کردن
بد نیست گاهی اجازه دهید کودک این مراحل را طی کرده و نتیجه و عواقب رفتار خود را ببیند (اصطلاحا سرش به سنگ بخورد ) . گاهی نیز با در نظر گرفتن جایزه می توانید او را ترغیب کنید تا به حرف های شما گوش بدهد. اگر امتحاناتش را با موفقیت سپری کرد جایزه خواهد گرفت و اگر نتیجه دلخواه را نگرفت، هیچ تنبیهی در کار نخواهد بود.
اگر تلاش های شما برای هدایت صحیح کودکان نتیجه ای نداد و این تلاش به جنگ تبدیل شد و یا اگر فرزند شما کم انگیزه است و به صحبت های شما گوش نمی دهد، ممکن است ناشی از یک مشکل و یا مربوط به نوع واکنش شما نسبت به رفتار او باشد که در این موارد بهتر است به متخصص مراجعه کنید.
