"کوروش بزرگ پادشاهی که تنها یک همسر برگزید "
بانو کاساندان دختر فرناسپه از شاهدختان خاندان هخامنشی و همسر, همراه و همفکر کوروش بزرگ بود. کاساندان قبل از کوروش درگذشت و او را در اندوهی فراوان گذاشت و وی برای همیشه تنهایی را برگزید. مقبره کاساندان در پاسارگاد، در کنار آرامگاه کوروش بود.
پس از شاه او نخستین شخصیت قدرتمند کشور ایران بود. کاساندان ملکه 28 کشور بود كه کوروش بر آنها پادشاهی می کرد. مورخ یونانی گزنفون از وی با نیکی و بزرگ منشی یاد کرده است. کاساندان ۵ فرزند با نام های کمبوجیه, بردیا، آتوسا، رکسانه و آرتیستونه داشت.
پسر بزرگ، کمبوجیه دوم، جهانگشایی کرد و مصر را به امپراتوری هخامنشیان افزود. بردیا نیز مدتی کوتاه بر تخت نشست.
اما آتوسا را بیشک باید با دیدی دیگر نگریست. چرا که دختر کوروش بودن چنان جایگاه ویژه ای به او بخشید که داریوش بزرگ او را به همسری خویش برگزید. فرهیختگی و درایت آتوسا در تمام تاریخ زبانزد شد.
مورخین آورده اند که كوروش نه تنها در امور سپاهیگری دارای نبوغ نظامی بلکه در كشور داری بسیار انسان دوست و نوع پرور بوده و در امور خانوادگی نیز یكی از وفادارترین مردان روزگار بوده است.
هرودوت مورخ یونانی می نویسد:
مصریان به منظور این كه شكست خود از ایرانیان را به نحوی جبران كنند شهرت دادند كه كوروش دختر اپرس فرعون مصر را برای ازدواج خواستگاری كرده است و كمبوجیه از او متولد شده است .
اما داستان مذكور را مصریان جعل كرده بودند اما همه می دانستند كه ولیعهد ایرانی باید پارسی و از خاندان سلطنتی باشد و ثانیا همه آگاه بودند كه مادر كمبوجیه كاساندان از خاندان هخامنشی بوده است.