تکنولوژی آبیاری

دیباچه: کلیه اموری که منجر به استفاده بهینه از منابع آب کشاورزی می‌گردد، در این رشته مورد توجه قرار می‌گیرد. در رشته تکنولوژی آبیاری افرادی تربیت می‌شوند که بتوانند برنامه‌های انتقال و توزیع آب را در مزارع به اجرا درآورده و در اجرای پروژه‌های تحقیقاتی، زیر نظر متخصصان انجام وظیفه نمایند.فارغ‌التحصیل‌ان این رشته می‌توانند در امور مربوط به بهره‌برداری صحیح از سیستم‌های آبیاری ، اجرای پروژه‌های تحقیقات آب و خاک و ترویج اصول صحیح استفاده از منابع آب و خاک شرکت داشته باشند. مراکز جذب فارغ‌التحصیل‌ان این رشته وزارت جهاد کشاورزی و وزارت نیرو است.

هدف‌ این‌ رشته‌ استفاده‌ از آب‌ در کشاورزی‌ است‌. بنابراین‌ یک‌ مهندس‌ آب باید با آب‌ و ویژگی‌های‌ آن‌، طریقه‌ استحصال‌ آب‌، طریقه‌ انتقال‌ آب‌ به‌ محل‌ مصرف‌ و طریقه‌ مصرف‌ آب‌ آشنا باشد و برای‌ تسلط‌ به‌ موارد فوق‌ لازم‌ است‌ که‌ از دانش‌های‌ دیگری‌ از قبیل‌ زمین‌شناسی‌، هواشناسی‌، خاک‌شناسی‌، گیاه‌شناسی‌، طراحی‌ و ساخت‌ تأسیسات‌ آبی‌ و مکانیزم‌ مصرف‌ آب‌ توسط‌ خاک‌ و گیاه‌ اطلاع‌ داشته‌ باشد. به‌ عبارت‌ دیگر این گرایش ‌، علم‌ آب‌ و خاک‌ است‌ و دانشجویان‌ درباره‌ نحوه‌ رساندن‌ آب‌ تا مزرعه‌ توسط‌ کانال‌ها یا لوله‌های‌ انتقال‌ آب‌ و شبکه‌های‌ توزیع‌ آب‌ در زمین‌ زراعی‌، تأمین‌ نیاز محصولات‌ زراعتی‌ و باغی‌ با روش‌های‌ مختلف‌ آبیاری‌، خارج‌ ساختن‌ آب‌های‌ اضافی‌ از پیرامون‌ ریشه‌ به‌ منظور تنفس‌ ریشه‌ گیاه‌ توسط‌ شبکه‌های‌ زهکشی‌ و احداث‌ سدهای‌ انحرافی‌ و خاکی‌ برای‌ آبیاریِ کشاورزی‌ آموزش‌ می‌بینند
اگر به برخي از خبرهاو آمار آب هاي شيرين توجه كنيد و به عواقب خطرناك خشكسالي وخسارت هاي جبران ناپذير آن فكر كنيد آنچه از تعجب شما مي كاهد و به ارزش اسم اينرشته مي افزايد همان برخورد مهندس با آب ، اين ماده حيات بخش است محدوديت منابع ،نياز روز افزون و افزايش جمعيت براي مهندسي كردن در حوزه آب آنقدر ارزشمند و ضرورياست كه نيازي به دليل و برهان ندارد ،برای تامین نیروی انسانی متعهد و متخصص دررشته آبیاری و زهکشی به منظور نیل به خودکفایی در زمینه آبیاری و زهکشی لازم استمتخصصینی تربیت شوند که بتوانند با استفاده از دانش و تجربیات خود در توسعه و رشداقتصادی کشور از طریق بالا بردن راندمان استفاده از منابع آب و خاک دخالت کرده و درامور تحقیقات و آموزش و برنامه ریزی و طراحی و زهکشی نیز خدمت نمایند

تعریف وهدف:
در دوره کارشناسی کشاورزی، عنوان آبیاری به رشته ای اطلاق می گردد که بادارا بودن مجموعه ای از علوم و روشهای در زمینه هایی که ذیلاً بیان می گردد، کارآئیو مهارتهای مورد نظر را تأمین نمایند

الف- شناسایی مراحل مختلف مطالعه، شرکت دربررسی و طراحی پروژه های آبیاری و زهکشی

ب- شناسایی نحوه بهره برداری، نگهداری ومدیریت شبکه های آبیاری و زهکشی

ج- هدف از ایجاد این رشته تربیت کارشناسان ومهندسین کارآمدی می باشد که بتوانند علاوه بر دارا شدن مسئولیتهای محوله در زمینهآبیاری و زهکشی، در برنامه ریزی، تحقیقات، طراحی و آموزش (در سطح دبیرستانهایکشاورزی) علوم آبیاری و زهکشی شایسته ای را ارائه نمایند.


توانایی‌های‌ لازم :
مهندسی‌ کشاورزی‌ دارای‌ 10 گرایش‌ است‌ که‌ در این‌ میان‌ سه‌ گرایش مهندسی‌ آب‌، مهندسی‌ اقتصاد کشاوری‌ و مهندسی‌ ماشین‌های‌ کشاورزی‌ از بین‌ داوطلبان‌ گروه‌ آزمایشی‌ ریاضی‌ و فنی‌ دانشجو می‌پذیرند. به‌ عبارت‌ دیگر در این‌ سه‌ گرایش‌ دانشجویان‌ باید بر دروس‌ ریاضی‌ و فیزیک‌ مسلط‌ بوده‌ و بتوانند بخوبی‌ تجزیه‌ و تحلیل‌ کرده‌ و محاسبه‌ کنند و از عهده‌ دروس‌ مهم‌ این‌ رشته‌ از قبیل‌ نقشه‌برداری‌ یا استاتیک‌ برآیند.
موقعیت‌ شغلی‌ در ایران‌ :
علم آبياري، علم آب و خاك است، نحوه رساندن آب تا مزرعه توسط كانالها يا لوله‌هايانتقال آب و شبكه‌هاي توزيع آب در زمين زراعي، تأمين نياز محصولات زراعي و باغي باروشهاي مختلف ‌آبياري و خارج ساختن آبهاي اضافي از پيرامون ريشه به منظور تنفس ريشه گياه توسط شبكه‌هاي زهكشي و احداث سدهاي انحرافي و خاكي براي آبياري كشاورزي، جزءمهمترين زمينه‌هاي كاري يك مهندس آبياري است.در کشور ما کشاورزی‌ محور توسعه‌ شناخته‌ شده‌ است‌ و محور کشاورزی‌ نیز آب‌ است‌. پس‌ باید در این‌ زمینه‌ سرمایه‌گذاری‌ کنیم‌. هر چند که‌ در زمینه‌ منابع‌ آب‌ سرمایه‌گذاری‌ بسیاری‌ خوبی‌ شده‌ است‌ و این‌ سرمایه‌ گذاری‌ ادامه‌ نیز دارد تا جایی‌ که‌ به‌ جرأت‌ می‌توانیم‌ بگوییم‌ که‌ اگر زمانی‌ در مملکتمان‌ پولی‌ برای‌ راهسازی‌ نداشته‌ باشیم‌، حتماً پولی‌ برای‌ استحصال‌ و توزیع‌ آب‌ کنار خواهیم‌ گذاشت‌. بنابراین‌ فارغ‌التحصیل‌ان‌ این‌ رشته‌ بازار کار خوبی‌ دارند و در آینده‌ بازار کار آنها بهتر نیز خواهد شد. در حال‌ حاضر نیز فارغ‌التحصیل‌ان‌ این‌ رشته‌ در بخش‌ خصوصی‌، وزارت‌ نیرو، وزارت‌ جهاد کشاورزی‌، مهندسین‌ مشاور آب‌ و خاک‌، پیمانکاری‌های‌ مختلف‌ و شیلات‌ زمینه‌ کاری‌ دارند. برای‌ مثال‌ در بخش‌ شیلات‌، طراحی‌ استخر برای‌ پرورش‌ ماهی‌ در حیطه‌ کار مهندسین‌ آب‌ است‌
البته فارغ‌التحصيلان اين رشته باتوجه به واحدهاي گذرانده شده مي‌توانند در زمينه‌هاي ديگر، مثل نقشه برداري، محاسبهآبهاي روان و سيل ناشي از بارندگي، طراحي و احداث سيل بندها، حفاظت آب و خاك درمقابل فرسايش، طراحي سيستم فاضلاب شهري، استفاده از زمينهاي شور و قليايي و آبهايشور در كشاورزي و. . . وارد عرصه كار شوند. فارغ التحصیل‌ان این رشته می توانند دربرنامه‌ریزی و هدایت امور اجرایی پروژه های آبیاری و زهکشی، تدریس در دبیرستانهایکشاورزی و نیز در کارهای آزمایشگاهی آموزشکده ها و دانشکده های کشاورزی در زمینهآبیاری و زهکشی فعالیت نمایند
درس‌های‌ این‌ رشته‌ در طول‌ تحصیل‌:
دروس‌ مشترک‌ در‌ گرایش‌های‌ آب‌، اقتصاد کشاورزی‌ و ماشین‌های‌ کشاورزی‌:
ریاضیات‌ عمومی‌ ، فیزیک‌ عمومی‌ ، شیمی‌ عمومی‌ ، آمار و احتمالات‌ ، برنامه‌نویسی‌ کامپیوتر، هواشناسی‌، آبیاری‌ عمومی‌ ، اقتصاد کشاورزی‌ ، خاک‌شناسی‌ عمومی‌ ، زراعت‌ عمومی، مسّاحی‌ و نقشه‌برداری‌ ، باغبانی‌ عمومی‌ ، عملیات‌ کشاورزی‌، زراعت‌ غلات‌ ، آشنایی‌ با کامپیوتر.
دروس‌ تخصصی‌ مهندسی‌ کشاورزی‌ ـ آب :
استاتیک‌، مقاومت‌ مصالح‌ ، هیدرولیک‌ ، نقشه‌برداری‌ ، طراحی‌ سیستم‌های‌ آبیاری‌ ، اصول‌ زهکشی‌ ، هیدرولوژی‌ آب‌های‌ سطحی‌ ، آب‌های‌ زیرزمینی‌، مهندسی‌ زهکشی‌ ، پمپاژ و ایستگاه‌های‌ پمپاژ، تأمین‌
آب‌ شرب‌ روستاها، مصالح‌ و روش‌های‌ ساختمانی‌، هیدرولیک‌ انهار، طراحی‌ ساختمان‌های‌ انتقال‌ آب‌، حفاظت‌ آب‌ و خاک‌ ، اقتصاد مهندسی‌
 

منبع: کتاب آشنایی با رشته های دانشگاهی سازمان سنجش آموزش کشورتالیف خانم فیروزه سودایی ونرم افزار سامان رشته ی سازمان سنجش
مجتمع آموزشی پسرانه غیردولتی علم و ادب منطقه 1
دفتروکتاب

نظرات

در حال بارگذاری نظرات...